گفتگوی اختصاصی با مدیرعامل مجتمع صنایع لاستیک یزد

الگوی توسعه ای یزدتایر در شرایط بحران

شرکت یزدتایر را باید یکی از مهمترین بنگاه های حوزه تایر کشور در شرایط بحرانی کنونی نامید؛ بنگاهی که طی این مدت نه تعطیل شد و نه با کمبود قابل توجهی در تولید روبرو شد. مواد اولیه مورد نیاز را برای تولید در اختیار داشت و نه تنها نیروی انسانی را تعدیل نکرد که حتی نسبت به جذب نیروی جدید نیز اقدام کرد. وضعیت سهام آن نیز با توجه به رکوردهای مناسبی که از خود بر جای گذاشته، قابل تامل است. این شرکت حتی در زمان جنگ نیز طرح های توسعه را فراموش نکرد و بهبود کیفی و رعایت استانداردهای تولید را در رأس اهداف خود قرار داد. در عین حال تامین نیاز بازار و حمایت از مصرف کنندگان را با دقت پی گرفت و همانطور که مدیرعامل این مجموعه پیش بینی می کند تا پایان سال دستیابی به اهداف مدنظر مجموعه قطعی است.

در ارتباط با عملکرد یزدتایر در دوران جنگ و مسیر متفاوتی که این بنگاه بزرگ صنعت تایر در مقایسه با سایر شرکت ها پیموده و موفقیت هایی که به دست آورده با مهندس احمد رضوانی، مدیرعامل محترم این شرکت گفتگو کردیم که مشروح این گفتگو در ادامه می آید؛

آقای مهندس رضوانی، با تشکر از فرصتی که در اختیار ما قرار دادید، به عنوان سوال اول با توجه به بروز بحران های متعدد در سال جاری، آمارها حکایت از عملکرد خوب مجتمع صنایع لاستیک یزد دارد. از جنابعالی تقاضا دارم در مورد عملکرد شرکت در مقایسه با روند کلی صنعت توضیح بفرمایید؟

واقعیت آن است که عملکرد شرکت یزد تایر در مقایسه با روند کلی صنعت، شرایط بسیار بهتری داشته است. در حالی که بسیاری از شرکت‌های صنعت تایر طی مدت اخیر با روند نزولی تولید مواجه شده اند، یزد تایر توانست روندی صعودی را طی کند و خوشبختانه این روند همچنان ادامه دارد و پیش‌بینی ما این است که این روند تا پایان سال نیز ادامه پیدا کند.

چه اقداماتی از سوی مدیریت و تیم اجرایی شرکت برای حفظ تولید و عبور از شرایط دشوار امسال انجام شد؟

از زمانی که کشور در سال گذشته وارد شرایط ناآرام شد، پیش‌بینی ما این بود که ممکن است شرایط اقتصادی و عملیاتی دشوارتر شود و در نهایت نیز جنگی که در اسفندماه اتفاق افتاد، شرایط را پیچیده‌تر کرد. از همان زمان، تمام تمرکز نقدینگی شرکت را بر تأمین مواد اولیه قرار دادیم و تلاش کردیم تا حد امکان مواد اولیه مورد نیاز را خریداری و ذخیره کنیم و از مبادی مختلف نسبت به تأمین آن‌ها اقدام کردیم. در شرایطی که بسیاری از مجموعه‌ها به دلیل افزایش قیمت‌ها، مشکلات حمل‌ونقل و ابهام در آینده بازار در انتظار تصمیم‌گیری بودند، ما رویکردی چابک در تأمین مواد اولیه اتخاذ کرده بودیم که نتیجه آن را نیز در طول دوره جنگ و بحران مشاهده می کنید.

در این زمینه، با محوریت تأمین‌کنندگان خارجی، مواد مختلف از جمله کائوچوی طبیعی و مواد شیمیایی را تأمین کردیم و در پایان سال گذشته نیز توانستیم مواد اولیه مورد نیاز را با پوشش حدود ۸۰ تا ۹۰ روز وارد سال جدید کنیم.

اما با آغاز جنگ، شرایط مجدداً دشوارتر شد. حتی در اطراف کارخانه نیز حملات موشکی اتفاق افتاد. فراموش نمی‌کنم، زمانی که از کارخانه تماس گرفتند و اعلام شد کارکنان کارخانه محل را ترک کرده‌اند. شخصاً با خودرو به سمت کارخانه حرکت کردم و حدود ساعت یک یا دو بامداد در کنار همکاران و خطوط تولید حضور داشتم و به کارکنان اطمینان می‌دادم که مدیریت در کنار آنهاست.

خوشبختانه کارکنان یزد تایر بسیار مسئولیت‌پذیر هستند و در آن شرایط نیز پای کار ایستادند. به همین دلیل، حتی یک ساعت هم به دلیل جنگ، کارخانه را تعطیل نکردیم.

اگر بخواهم دو محور اصلی را که در شرایط فعلی می‌توانست موجب کاهش شدید تولید شود، اما ما برای آن‌ها از قبل تدبیر کرده بودیم، نام ببرم، نخست «تأمین مواد اولیه» و دوم «تأمین برق پایدار» است.

در حوزه تأمین مواد اولیه، برنامه‌ریزی لازم را انجام دادیم و در حوزه برق نیز توانستیم راهکار مناسبی ایجاد کنیم. یکی از مهم‌ترین مشکلات امسال بسیاری از کارخانه‌ها، قطعی و محدودیت برق بود؛ اما تا همین لحظه که در خدمت شما هستیم، حتی یک ساعت نیز تولید یزد تایر به دلیل قطعی برق متوقف نشده است.

برای این موضوع، طرح همکاری با شرکت برق منطقه‌ای یزد را اجرایی کردیم. ما شش دستگاه دیزل ژنراتور در اختیار داریم که در مجموع حدود ۶ مگاوات برق تولید می‌کنند. در ساعات اوج مصرف، بخشی از برق مورد نیاز کارخانه را از طریق این دیزل‌ها تأمین کرده و همزمان با شبکه برق همکاری می‌کنیم. از سوی دیگر، شرکت برق نیز همکاری بسیار خوبی با ما داشته و در نتیجه، تولید کارخانه بدون توقف ناشی از قطعی برق ادامه پیدا کرده است.

این موضوع را می‌توان یکی از موارد کم‌سابقه در صنعت کشور و به‌ویژه در استان یزد دانست؛ استانی که به دلیل صنعتی بودن، خود با چالش‌های جدی تأمین برق مواجه است. بنابراین در دو حوزه تأمین مواد اولیه و انرژی، با برنامه‌ریزی قبلی حرکت کردیم و توانستیم از ظرفیت زمانی در دسترس کارخانه به بهترین شکل استفاده کنیم.

در حوزه تولید نیز در پنج‌ماهه نخست امسال، با وجود کاهش حدود ۴۰ درصدی تولید در صنعت تایر، کاهش تولید یزد تایر حدود ۷ درصد بوده ، ولی پیش‌بینی ما این است که در شش‌ماهه نخست سال بتوانیم این کاهش را جبران کنیم و حتی نسبت به مدت مشابه سال گذشته به رشد حدود ۳ درصدی تولید برسیم. این در حالی است که برآورد من از وضعیت کلی صنعت تایر در شش‌ماهه نخست سال، کاهش قابل توجه تولید نسبت به سال گذشته است.

در حوزه تایرهای دوچرخه و موتورسیکلت نیز شرایط مشابهی وجود دارد. یکی از رقبای ما امسال با کاهش حدود ۵۰ درصدی تولید مواجه بوده و بخش قابل توجهی از جبران این کاهش تولید عملاً به سمت یزد تایر آمده است. ما توانسته‌ایم تولید تایرهای دوچرخه و موتورسیکلت را به صورت کامل ادامه دهیم.

در زمینه تأمین مواد اولیه نیز برنامه‌ریزی گسترده‌ای انجام داده‌ایم. در حال حاضر به صورت ترکیبی از حمل‌ونقل زمینی و ریلی استفاده می‌کنیم و مواد اولیه را از کشورهای مختلف از جمله روسیه و چین وارد می‌کنیم. برای نخستین‌بار نیز از چین، به صورت کامیونی و زمینی، مواد اولیه وارد کرده‌ایم و از مسیر گمرکات کشور به کارخانه انتقال داده‌ایم.

در حال حاضر تمرکز ما بر سه کشور ترکیه، روسیه و چین است و از این سه مبدا نسبت به تأمین مواد اولیه اقدام می‌کنیم. امیدواریم با توجه به برنامه‌هایی که طراحی کرده‌ایم، تاب‌آوری شرکت در صورت ادامه شرایط فعلی تا پایان سال نیز حفظ شود.

فکر می کنید با توجه به شرایط کنونی، تاب آوری شرکت ها از جمله یزدتایر برای ادامه تولید به چه صورتی باشد؟

شخصاً معتقدم شرایط فعلی ماندگار و پایدار نخواهد بود و امیدواریم این وضعیت هرچه سریع‌تر پایان پیدا کند. با این حال، ما برنامه‌ریزی خود را بر اساس بدترین سناریو انجام داده‌ایم. حتی در زمینه حمل‌ونقل ریلی نیز در حال هماهنگی با طرف چینی هستیم تا از طریق راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران، یک رام قطار اختصاصی از مرز اینچه‌برون در استان گلستان تا یزد در اختیار ما قرار گیرد.

تلاش کرده‌ایم تمام مسیرهای ممکن برای تأمین مواد اولیه را فعال کنیم. طبیعتاً اگر شرایط به گونه‌ای شود که تمام مسیرهای تأمین و حمل‌ونقل مسدود شود، شرایط برای تولید تمام صنایع دشوار خواهد شد؛ اما امیدوارم کار به چنین مرحله‌ای نرسد. پیش‌بینی من این است که شرایط تولید در نیمه دوم سال بهتر از نیمه نخست باشد.

ما به آینده امیدوار هستیم و معتقدیم در چنین شرایطی باید کار کرد. زمانی که همه امکانات فراهم باشد، مدیریت و تولید کار چندان دشواری نیست؛ اما در شرایط بحرانی است که توانمندی واقعی مدیران و کارکنان مشخص می‌شود.

تیم مدیریتی یزد تایر شبانه‌روز در حال فعالیت است. به‌خصوص همکاران ما در حوزه تدارکات و بازرگانی، بدون توجه به ساعت و روز هفته، حتی پنجشنبه، جمعه و نیمه‌های شب، درگیر تأمین مواد اولیه هستند.

آیا شرایط دشوار اقتصادی منجر به تعدیل نیروی انسانی در شرکت شده است؟

خیر. نه‌تنها تعدیل نیرو نداشته‌ایم، بلکه در سال جاری حدود ۳۰ نفر نیز به تعداد نیروهای شرکت اضافه شده است.

وضعیت سهام شرکت نیز در این مدت عملکرد مناسبی داشته است. ارزیابی شما از این موضوع چیست؟

قیمت سهام تابع عرضه و تقاضا و سازوکار بازار است و بازار سرمایه نیز عملکرد واقعی شرکت‌ها را مورد ارزیابی قرار می‌دهد. سرمایه‌گذاران می‌بینند که یک شرکت چه میزان تولید و فروش دارد و بر اساس عملکرد واقعی آن تصمیم‌گیری می‌کنند. از نظر من، با توجه به سودآوری و EPS پیش‌بینی‌شده شرکت در سال جاری، سهام یزد تایر از ظرفیت ارزندگی برخوردار است.

البته پس از انتشار گزارش شش‌ماهه شرکت، تصویر دقیق‌تری از عملکرد شرکت و میزان رشد آن در اختیار بازار قرار خواهد گرفت.

یزد تایر در سال گذشته چند پروژه مهم از جمله تولید تایرهای SUV را نیز دنبال کرده است. جنگ روی این پروژه ها تاثیری نداشت؟

یکی از اقدامات مهم ما، تولید و تجاری‌سازی تایرهای جدید در رینگ‌های سایز 18و19و20 است که اکنون در سبد تولید شرکت قرار گرفته‌اند. با توجه به مشکلات و محدودیت‌هایی که یکی از رقبای ما در حال حاضر با آن مواجه است، فرصت مناسبی برای حضور بیشتر در بازار این محصولات ایجاد شده است. در حال حاضر برای رینگ‌های ۱۷، ۱۸، ۱۹ و ۲۰ شرایط مناسبی داریم و در حال توسعه بازار این محصولات هستیم.موضوع دیگر، هوشمندسازی کارخانه است که به صورت جدی در حال پیگیری است. پیش‌بینی می‌کنم تا پایان سال بتوانیم برای نخستین‌بار در صنعت تایر، یک دموی عملیاتی و قابل توجه از این پروژه ارائه کنیم.

هدف ما این است که مدیرعامل بتواند با فشردن یک کلید، اطلاعات آنلاین شرکت را در اختیار داشته باشد. بر اساس سطوح دسترسی تعریف‌شده، مدیران، روسا و کارکنان نیز بتوانند به اطلاعات مورد نیاز خود دسترسی داشته باشند.

در واقع، در اطراف ماشین‌آلات و ایستگاه‌های مختلف تولید، سیستم‌های ثبت اطلاعات و داده در نظر گرفته شده است و اطلاعات تولید به صورت لحظه‌ای ثبت می‌شود. به این ترتیب، مدیران می‌توانند آمار و اطلاعات تولید را به صورت ساعتی و حتی لحظه‌ای در اختیار داشته باشند.

در حالی که بسیاری از مدیران صنعت تایر، موضوع قیمت‌گذاری را یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های خود می‌دانند، به نظر می‌رسد رویکرد شما متفاوت است. استراتژی یزد تایر در این زمینه چیست؟

ما در یزد تایر همواره بر دو موضوع تمرکز داشته‌ایم؛ خرید درست و تولید اقتصادی. به جای اینکه تمام تمرکز خود را بر افزایش قیمت محصول قرار دهیم، تلاش کرده‌ایم روی نهاده‌های تولید و قیمت تمام‌شده کار کنیم. البته شخصاً با قیمت‌گذاری دستوری موافق نیستم، اما متاسفانه این موضوع بخشی از شرایط و قوانین موجود در کشور است. هر چند بر اساس ماده ۴۸ برنامه پنجساله هفتم توسعه نیز در خصوص کالاهایی که مشمول یارانه نیستند قیمت گذاری دولتی و دستوری ممنوع است؛ با این حال، در شرایط فعلی اقتصاد کشور همچنان با موضوع قیمت‌گذاری مواجه هستیم.

ما نمی‌توانیم تولید را متوقف کنیم تا زمانی که اجازه افزایش قیمت صادر شود. بنابراین تلاش کرده‌ایم از طریق کاهش وزن تایر، خریدهای متناسب و اقتصادی، افزایش ظرفیت تولید و کاهش هزینه‌های سربار، قیمت تمام‌شده را مدیریت کنیم و حاشیه سود شرکت را حفظ کنیم.

البته این شرایط در بلندمدت پایدار نخواهد بود. ما در سال جاری در برخی مواد اولیه با افزایش قیمت بیش از ۱۵۰ درصدی مواجه شده‌ایم و طبیعتاً متناسب با این افزایش هزینه‌ها، باید افزایش قیمت محصولات نیز صورت گیرد و این موضوع را نیز پیگیری کرده‌ایم.

اعتقاد ما این است که در نهایت باید بتوانیم برای محصولی که خودمان تولید می‌کنیم، قیمت‌گذاری منطقی داشته باشیم و صرفاً تابع قیمت‌گذاری دیگران نباشیم.

با توجه به عملکرد امسال، چشم‌انداز شما برای جایگاه یزد تایر چیست؟

یزد تایر طی سال‌های گذشته ظرفیت‌ها و پتانسیل‌های قابل توجهی داشته که به نظر من، بخشی از این ظرفیت‌ها هنوز به طور کامل در بازار خود را نشان نداده بود. این ظرفیت‌ها در حوزه‌های مختلفی از جمله تولید، ظرفیت اسمی و جایگاه بازار وجود داشته است. با روندی که امسال آغاز کرده‌ایم، امیدواریم تا پایان سال بتوانیم یزد تایر را به جایگاهی که شایسته آن است برسانیم.

همچنین امیدواریم در سال آینده بتوانیم پروژه‌های توسعه‌ای شرکت را با جدیت بیشتری دنبال کنیم.

یکی از حوزه‌هایی که می‌تواند در آینده برای یزد تایر اهمیت بیشتری پیدا کند، بازار تایر موتورسیکلت است. این موضوع را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

با توجه به افزایش قیمت بنزین و همچنین افزایش هزینه‌های حمل‌ونقل، خودرو و قطعات یدکی، شرایط اقتصادی استفاده از خودرو برای بسیاری از مردم دشوارتر شده است.

به همین دلیل، احتمالاً استفاده از موتورسیکلت و دوچرخه در حمل‌ونقل شهری افزایش پیدا خواهد کرد. اخیراً نیز مقایسه‌هایی میان بازار تهران و برخی شهرهای پرجمعیت هند از نظر حجم استفاده از موتورسیکلت مطرح شده بود. افزایش استفاده از موتورسیکلت طبیعتاً به معنای افزایش تقاضا برای تایر موتورسیکلت است.

متأسفانه در سال‌های گذشته برنامه جامع و مشخصی برای این بخش وجود نداشته است، اما ما در یزد تایر این موضوع را به عنوان یک هدف توسعه‌ای در نظر گرفته‌ایم و امیدواریم در سال آینده بتوانیم پروژه مربوط به تولید تایر موتورسیکلت را با جدیت بیشتری پیش ببریم و ظرفیت تولید این بخش را افزایش دهیم.

افزایش قیمت حامل‌های انرژی چه اثری بر صنعت و رفتار مصرف‌کنندگان در انتخاب تایرهای سواری و دوچرخه خواهد داشت؟

به نظر من، در سال‌های آینده باید خود را برای پایان دوران انرژی ارزان آماده کنیم. دولت نیز در نهایت ناگزیر خواهد بود قیمت حامل‌های انرژی مانند بنزین، آب، برق و گاز را به تدریج به قیمت‌های واقعی و جهانی نزدیک کند. برای مثال، در سال جاری قیمت برق در چند مرحله افزایش قابل توجهی داشته است. طبیعی است که افزایش هزینه انرژی بر رفتار مصرف‌کنندگان نیز تأثیر بگذارد.

وقتی هزینه استفاده از خودرو افزایش پیدا می‌کند، مردم در مورد سفرهای غیرضروری و نحوه جابه‌جایی خود بیشتر محاسبه می‌کنند. ترافیک، هزینه سوخت و زمان نیز در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند و می‌توانند موجب تغییر الگوی حمل‌ونقل شوند.

در چنین شرایطی، استفاده از دوچرخه و موتورسیکلت می‌تواند افزایش پیدا کند.

از سوی دیگر، صنعت تایر نیز می‌تواند با ارتقای کیفیت محصولات، به کاهش مصرف سوخت خودروها کمک کند.

ما در واحد نوآوری شرکت نیز پروژه‌هایی را برای کاهش وزن تایر تعریف کرده‌ایم؛ البته این کاهش وزن باید کاملاً در چارچوب استانداردهای سختگیرانه تایر انجام شود.

این پروژه در حال اجراست و امیدواریم در گزارش شش‌ماهه شرکت نیز بتوانیم بخشی از سود حاصل از این اقدامات و اثر کاهش وزن تایرها بر عملکرد شرکت را به بازار اعلام کنیم.

آقای مهندس از اینکه وقت خود را در اختیار ما قرار دادید، سپاسگزارم و برای شما و تیم همراهتان آرزوی موفقیت دارم.